Ana Sayfa › İSG Talimatları › Hayvan Çiftliği ve Mandıra Hijyen ve Biyogüvenlik Talimatı
🐄
Biyogüvenlik ve Hijyen Talimatı
Hayvan Çiftliği ve Mandıra Hijyen ve Biyogüvenlik Talimatı
Bu doküman, çiftlik ve mandıra bünyesinde hayvandan insana veya dışarıdan hayvanlara bulaşabilecek hastalıkları (zoonoz) engellemek, sağım kalitesini artırmak ve çiğ süt üretiminde en üst düzey hijyen standartlarını sağlamak amacıyla hazırlanmıştır.
Doküman No: MH-TLM-05
Yayın Tarihi: 04.07.2026
Onay: İş Güvenliği Sorumlusu
✔ Levha ve pano olarak baskıya hazır
🎯
1. Amaç ve Kapsam
Bu talimatın amacı; çiftlik ve mandıra bünyesinde hayvandan insana veya dışarıdan hayvanlara bulaşabilecek hastalıkları (zoonoz) engellemek, sağım kalitesini artırmak ve çiğ süt üretiminde en üst düzey hijyen standartlarını sağlamaktır. Çiftlikte ve mandırada çalışan tüm personel, veteriner hekimler ve ziyaretçiler bu talimata uyar.
📌
2. Çiftlik Girişi ve Biyogüvenlik Kuralları
- 01Araç Girişleri: Çiftlik kapısından giren tüm yem, süt veya personel araçları mutlaka tekerlek dezenfeksiyon havuzundan geçmek zorundadır.
- 02Personel ve Ziyaretçi Girişi: Çiftlik sahasına giren herkes giriş kapısındaki dezenfektanlı paspaslara basmalıdır. Ziyaretçilere tek kullanımlık tulum ve çizme galoşu verilmesi zorunludur. Dışarıda giyilen ayakkabılarla hayvan barınaklarına kesinlikle girilemez.
🧼
3. Sağımhane Hijyen ve Çalışma Esasları
Sağımhane, çiftliğin en kritik bölgesidir. Sağım personeli aşağıdaki adımları eksiksiz uygular:
- 01Sağım Öncesi Hazırlık: Sağım personeli temiz iş önlüğü giymeli, saç bonesi takmalı ve ellerini dirseklere kadar dezenfektanlı sabunla yıkayıp cerrahi eldiven takmalıdır.
- 02Meme Temizliği ve Ön Sağım: Her ineğin memesi sağımdan önce tek kullanımlık kağıt havlu veya dezenfektanlı solüsyonla silinir. İlk gelen süt (ön sağım) ayrı bir kaba sağılarak mastitis (meme iltihabı) kontrolü yapılır. Hastalıklı süt kesinlikle ana tanka karıştırılmaz.
- 03Sağım Başlıklarının Temizliği: Sağım biten hayvanın ardından sağım başlıkları (penisler) dezenfektanlı suyla durulanarak diğer hayvana geçilir.
- 04Daldırma İşlemi: Sağım bittikten hemen sonra memeler mikroplara karşı koruyucu meme daldırma solüsyonuna (teat-dipping) batırılır.
🧼
4. Mandıra (Süt İşleme) ve Depolama Alanı Hijyeni
- 01Süt Soğutma Tankları: Sağımhaneden gelen çiğ süt, otomatik filtrelerden geçerek soğutma tankına aktarılır ve sıcaklığı 2 saat içinde +4°C'ye düşürülür. Tankların sıcaklık göstergeleri saat başı kontrol edilip kaydedilir.
- 02CIP (Yerinde Temizlik) Sistemi: Her süt boşaltımından sonra süt hatları ve depolama tankları CIP sistemiyle otomatik olarak sırasıyla; sıcak su, alkali yıkama, durulama, asidik yıkama ve son durulama aşamalarından geçirilerek kimyasal kalıntılardan arındırılır.
- 03Zararlı (Haşere) Kontrolü: Mandıra ve yem ambarlarında sinek, böcek ve farelere karşı kimyasal ilaçlama istasyonları periyodik olarak kontrol edilir. Mandıra içerisinde elektrikli sinek öldürücü cihazlar (efk) sürekli çalışır durumda olmalıdır.
📌
5. Hayvan Barınakları (Ahırlar) ve Gübre Yönetimi
- 01Ahır zeminlerindeki gübreler, sıyırıcılar yardımıyla günde en az 3 kez temizlenerek gübre çukuruna aktarılır. Hayvanların yataklık alanları kuru ve temiz tutulur.
- 02Bulaşıcı hastalık şüphesi olan hayvanlar derhal "Karantina Bölgesi"ne alınır. Karantina alanının temizliğinde kullanılan kürek, süpürge ve kovalar kesinlikle sağlıklı hayvanların olduğu ahırlara sokulmaz.
📌
6. Kritik İSG ve Sağlık Uyarıları
⚠️ Kritik Hususlar
- Sağım ve temizlik aşamalarında kullanılan asidik ve alkali temizlik maddeleri (nitrik asit, kaustik soda vb.) yüksek derecede koroziftir. Bu kimyasallarla çalışırken mutlaka koruyucu gözlük ve kimyasal eldiveni kullanılmalıdır.
- Hayvanlara yaklaşırken ani hareketlerden ve bağırmaktan kaçınılmalı, iş kazalarını önlemek adına hayvan refahı ve güvenliği ön planda tutulmalıdır.
- Mandıra zeminleri sürekli ıslak olabileceğinden, kaymaz tabanlı çizme giyilmesi zorunludur.
Bu Talimatı Levha Olarak Sipariş Verin
Dilerseniz bu talimatı sahaya asılabilir dayanıklı İSG levhası veya pano olarak size özel bastırabiliriz.